بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ

حم ﴿۱﴾

تَنزِیلٌ مِّنَ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ ﴿۲﴾

کِتَابٌ فُصِّلَتْ آیَاتُهُ قُرْآنًا عَرَبِیًّا لِّقَوْمٍ یَعْلَمُونَ ﴿۳﴾

بَشِیرًا وَنَذِیرًا فَأَعْرَضَ أَکْثَرُهُمْ فَهُمْ لَا یَسْمَعُونَ ﴿۴﴾

ترجمه :

به نام خداوند رحمتگر مهربان

حاء میم (۱)

وحى [نامه]اى است از جانب [خداى] رحمتگر مهربان (۲)

کتابى است که آیات آن به روشنى بیان شده قرآنى است به زبان عربى براى مردمى که مى‏دانند (۳)

بشارتگر و هشداردهنده است و[لى] بیشتر آنان رویگردان شدند در نتیجه [چیزى را] نمى‏شنوند (۴)

 

 

نکته ها :

کلمه « انزلنا» به معنای نزول دفعی و کلمه « تنزیل» به معنای نزول تدریجی است و شاید برای جمع میان دو تعبیر « انزلنا» و « تنزیل» بتوان گفت که مفاهیم و محتوای قرآن یکدفعه در شب قدر بر قلب مبارک پیامبر اسلام (ص) نازل شده ، ولی الفاظ و قالب ها به تدریج نازل شده است .

هر کجا سخن از نزول قرآن است ، نشانه ای از تربیت ، قاطعیت ، عزت و حکمت و رحمت در کار است .

« تنزیل من رب العالمین » (1)

« تنزیل الکتاب لا ریب فیه » (2)

« تنزیل من الله العزیز الحکیم » (3)

« تنزیل من الرحمن الرحیم » (4)

« تنزیل من حکیم حمید » (5)

پیام ها :

1-     قرآن به تدریج در صحنه های گوناگون نازل گشته است . « تنزیل »  

2-     قرآن ، نزول تدریجی آن و هدف از نزول آن ، برخاسته از رحمت گسترده و ابدی اوست . « تنزیل من الرحمن الرحیم »

3-     قرآن در زمان پیامبر اکرم (ص) به صورت کتابی موجود است .« کتاب »

4-     تجلیل از یک شخص یا کتاب ، گاهی ضروری است . ( « فصلت، آیاته،عربیا، نذیرا، بشیرا»صفات قرآن است )

5-     قرآن از هر چیزی که در رشد و هدایت مردم موثر است . ( مانند اوامر و نواهی ، قصه ها و عبرت ها ، استدلال ها ، مثل ها ، بیان نعمت ها ، آینده ی بشر ، حوادث قیامت ، بیان عوامل عزت و سقوط و ... ) به تفصیل و قاطعانه و شفاف و بدون ابهام سخن گفته است . « فصلت آیاته »

6-     قرآن به زبان عربی که زبانی فصیح و شیواست نازل گردیده است . ( کلمه « عربی » هم به معنای زبان عربی است و هم به معنای فصیح و شیوا )

7-     نه تنها محتوا بلکه الفاظ قرآن از خداست . « تنزیل ... قرآنا عربیا»

8-     تفصیل و شیوایی قرآن را کسانی درک می کنند که به زبان عربی آشنا باشند . « قرآنا عربیا لقوم یعلمون » ( شاید مراد از « یعلمون» علم به زبان عربی باشد )

9-     قرآن برای همه مردم نازل شده « هدی للناس» لکن تنها اهل علم و تقوا از آن بهره مند میشوند . « لقوم یعلمون – هدی للمتقین »

10- علم ، تنها خواندن و نوشتن نیست ، بلکه فهم حقیقت است .« لقوم یعلمون » ( با توجه به اینکه بسیاری از هدایت یافتگان صدر اسلام قدرت خواندن و نوشتن نداشتند . )

11- بیم و امید در کنار هم لازم است . « بشیرا و نذیرا »

12- اکثریت ، دلیل حقانیت نیست . « فاعرض اکثرهم »

13- دلیل اعراض مردم از قرآن ، جهل آنان است . « لقوم یعلمون ... فاعرض اکثرهم »

 

(1): واقعه ، 80 و حاقه ، 43

(2) : سجده ،2

(3) : جاثیه ، 2 و احقاف، 2

(4) : فصلت ،2

(5) : فصلت، 42